Doorheen de jaren heb ik regelmatig vernomen over Belgische en/of Nederlandse leden van de Church of Satan die rituelen houden of hielden, waar ook niet-leden op welkom waren. De motivaties hiervoor liepen uiteen, van het nodig hebben van meer mensen dan in de regio aan satanisten beschikbaar is, tot het stellen van naakte handelingen met een flirt of potentiële flirt waarop men indruk wil maken.

Ik heb dit altijd verwerpelijk gevonden, zelfs (en vooral!) wanneer dit soort dingen gedaan werd door in de regio “bekende” CoS leden die beter zouden moeten weten. Lidmaatschap heeft zijn voordelen, en het deelnemen aan groepsrituelen behoort daar, volgens mij, toe. De Church of Satan is niet de Wicca, wiens lege rituelen overal op internet en op Youtube te vinden zijn. Er zijn maar een paar opnames van CoS rituelen die met het publiek gedeeld worden. Er zijn er wel meer beschreven in publiek beschikbare boeken, maar evengoed zijn er rituelen die enkel intern circuleren, zoals de “Rite of Ragnarök” tot de Hogepriester besloot die toe te voegen aan zijn boek The Satanic Scriptures. Dit ritueel is overigens ook integraal te zien op de recent verschenen DVD Inside The Church of Satan.

Maar niet-leden deel laten nemen aan rituelen vind ik “not done”. Dit was in principe ook verboden, maar uiteraard wil en kan de CoS niet al haar leden constant in het oog houden of op de vingers tikken. Er was een uitzonderingsclausule die stelde dat er geen probleem was indien de deelnemers hun aanvraag tot lidmaatschap ingediend hadden maar nog wachtten op antwoord; een clausule die door tenminste één individu in onze regio uitgebuit werd en als achterpoortje gebruikt om toch steeds maar weer indruk te proberen maken op nieuwe niet-leden.

Bah. Geen gevoel voor ethiek, noem ik dat, en gebrek aan respect voor de organisatie. En ook geen begrip van het belang en nut van geheimen.

Een vraag hierover werd recent gesteld op Letters to the Devil, en ik citeer even het antwoord van Magistra Ygraine. Ik schaar mij hier volledig achter, zij verwoordt wat ik in ons taalgebied ook al jaren zeg:

“[…]it really is hard and often a disadvantage to ritualize with non-members using CoS/Satanic Rituals. The commitment that comes from registered and active membership cannot be faked or pretended. Obviously we have no way, let alone any desire, to tell members who they can do things with, but it becomes clear that those who have not made the commitment to the Church of Satan, and still get the benefits of ritual work with those who have, are getting in under the “tent flaps.”

‘just food for thought.”

Walpurgisnacht 2008, de 42e verjaardag van de Church of Satan, is helaas voorbij. Maar deze nacht is er eentje voor de geschiedenisboeken, zowel voor de organisatie als voor mij persoonlijk.

Iets meer dan 250 jaar na de hoogtijdagen van het diabolische en scandaleuze broederschap, de Hell-Fire Club van West Wycombe, nabij London, kwamen de rechtmatige erfgenamen van die duivelse achttiende-eeuwse heren en dames samen op dezelfde locatie. Jawel, waarde lezers, het vroeg enige planning, maar de Church of Satan vierde dit jaar deze hoogdag van heksensabbats en zinnelijk genot op een zeer toepasselijke manier op de historische lokatie waar een deel van de roots van de satanische levensstijl en filosofie, en van onze huidige cabal van gelijkgestemden, liggen: de Hell-Fire Club!

Ik arriveerde naar gewoonte een dag te vroeg, zodat ik alvast de omgeving kon verkennen, de sfeer kon opsnuiven, en de anticipatie kon laten opbouwen. Het geval wilde dat EmageDiakon en een vriend van hem ook reeds gearriveerd waren, en hoewel het een eerste ontmoeting was voor ons, was de klik er meteen. Pas een eind in de nacht, ruim 6 uur nadat we elkaar voor het eerst zagen, besloten we tijdelijk te stoppen met praten en bedwaarts te gaan. De volgende dag zouden we echter nog meer tijd samen doorbrengen, en zonder twijfel is dit het begin van een samenwerking, of op zijn minst een uitwisseling van praktische tips en ideeën voor onze projecten. Een goed voorteken voor de rest van de festiviteiten…

De volgende namiddag had ik met Warlock Linguascelesta afgesproken, en nog voor hij arriveerde kondigde hij aan nog twee mensen mee op sleeptouw te hebben. Toen hij in de bar van het hotel zat bleken het er reeds 4 te zijn - en de groep werd druppelsgewijs nog groter naarmate meer deelnemers arriveerden. Het was weerom leuk oude bekenden en nieuwe gezichten te kunnen begroeten, en te merken hoe onze cluster groeide naarmate het begin van de festiviteiten naderde.

We zouden gezamelijk dineren, maar niet in het hotel, want het geplande Walpurgisdiner vond namelijk plaats in de feestzaal van de Hell-Fire Caves zelf.

In de gepaste kledij geklommen, begonnen we aan de wandeling naar de grotten, gelukkig slechts een vijftal minuten te voet van ons hotel verwijderd. Aan de ingang werden we verwelkomd door Hogepriester Peter Gilmore, en getrakteerd op champagne - of fruitsap voor wie dat verkoos. Op deze openluchtreceptie was het een prettig weerzien met onder meer Peter Gilmore (Hogepriesteres Nadramia was achter de schermen bezig in de grotten), Magistra Isabel en Magister Nemo (tussen het leggen van de laatste hand aan het opsmukken van de locatie door), en een zeer aangename eerste ontmoeting met onder andere Magistra Diana DeMagis (wiens man, Robert Lang, ook in de grotten aan de voorbereiding van het ritueel werkte), en twee van de organisatoren, Warlock Chris Cranmer en Priesteres Fifi LaBonne (wiens man ook reeds in de grotten was).

Na de receptie werden we door Magus Gilmore aangemaand om af te dalen in de club, waar we in de banketruimte ronde tafels met elk negen stoelen aantroffen, attributen voor het geplande ritueel, en een klaargemaakt altaar, weliswaar nog zonder naakte vrouw.

Het ritueel zelf omhelsde, na het aanroepen van Bacchus, Venus, Pan en Dyonisos, het tijdelijk terug tot leven brengen van de belangrijkste leden van de oorspronkelijke Hell-Fire Club van Wycombe: onder andere Sir Francis Dashwood en Benjamin Franklin (die tevens aan de wieg van de Verenigde Staten stond), maar ook Sukie, de vrouwelijke geest die in de grotten huist. Allen waren welkom op ons feest, de voortzetting van de traditie waar zij zo instrumentaal in waren, een viering van het leven en de zinnelijke geneugten. En uiteraard ontbrak het naakte altaar niet (gebruikelijk in satanisch ritueel, maar in deze context zeker onmisbaar, gezien één van de opschriften in een Hell-Fire Club: “Peni Tenti, Non Penitento“), dit keer in de vorm van een katholieke non, die door de priester en priesteres die het ritueel leidden ontkleed werd en naar het altaar begeleid.

“Whilst Womanhood, in the habit of a Nun,
At Med’nam lies, by backward Monks undone.”

Na het ritueel was het tijd om andere zintuigen te strelen, onder de vorm van een heerlijk en uitgebreid diner, waarna er nog volop drank te verkrijgen was, en de grotten verkend mochten worden. Uitzonderlijk werd ook de Inner Temple van de grotten, normaal afgesloten voor het publiek, opengesteld, en we mochten er vrijelijk in rondlopen - een gelegenheid waar iedereen natuurlijk dankbaar gebruik van maakte.

Ik werd, tot mijn vreugde, door Hogepriesteres Nadramia voorgesteld aan de ongelooflijk charmante Magistra Blanche Barton, en Magister Nemo stelde me voor aan Xerxes LaVey. En doordat de groep kleiner was dan in Los Angeles in 2006, was het mogelijk om rustige en diepgaandere, intiemere, gesprekken te voeren. Banden werden gesmeed of aangehaald, en plannen voor de toekomst gemaakt.

We lieten de nacht uiteraard zo lang mogelijk duren, maar op een bepaald moment moesten we echt de grotten uit, en droeg iedereen zijn steentje bij om al het materiaal naar boven en naar buiten te slepen. En ook buiten werd er verder gegrapt, gepraat, en gevierd. Het afscheid sleepte niet alleen lang aan, we besloten het ook zeer tijdelijk te houden: de volgende ochtend zouden we opnieuw samenkomen om het mausoleum op de top van de berg, waar de urne van Sir Francis Dashwood zich bevindt, te gaan bezichtigen.

De stemming bleef opperbest ondanks af en toe regen, en tal van foto’s werden genomen. Ik stel zelf, wellicht zeer passend, vast dat ik rond middernacht een foto van Peter Gilmore nam, en bijna exact twaalf uur later nam Reverend Bryan Moore met mijn toestel een foto van mezelf en Peggy Nadramia aan de ingang van de club, in de geheime Hell-Fire houding. Ernst en humor, het hoort allemaal samen en loopt zonder fout ook gelaagd over en door elkaar wanneer satanisten samenkomen…

Dit was een zeer fantastische ervaring, een Walpurgisnacht om U tegen te zeggen, die zonder twijfel nog lang zal nazinderen in onze aderen en herinneringen, en waar nog wel meer over geschreven zal worden…

Bij een ritueel hoort gepaste kledij. Wanneer men aan rituelen denkt, vooral waar het duivelse magie betreft, denkt men dan vaak aan capes en gewaden, robes en pijen.

Welke kledij geschikt is, hangt natuurlijk af van de aard van het ritueel en de deelnemers. Recent nam ik deel aan een groepsritueel in het buitenland, met enkele tientallen aanwezigen. Over de kledij was men zeer formeel: no robes. Mannen waren in stijlvol donker pak, vrouwen in elegant zwart. De achterliggende idee was dat rituele gewaden er al te makkelijk silly uitzien, en de bedoeling was een krachtig ritueel te houden zonder afleiding.

En zo geschiedde. Een persoon die ik zeer respecteer en bewonder leidde het ritueel, en hem in het duister (slechts een tweetal kaarsen verlichtten de kamer) voor het altaar zien staan, in zijn donkere power suit, overtuigd maar zonder overdadige dramatiek een zwaard naar de vier kompaspunten zien houden terwijl hij de Woorden en Namen sprak, was een zeer krachtig beeld, een indruk die me ongetwijfeld nog lang bij zal blijven.

De rituelen die ik zelf geleid heb waren van gelijkaardige aard (met in één geval iets meer verlichting om het lezen van nota’s en teksten te vergemakkelijken), hoewel robes niet expliciet verboden waren. De meeste aanwezigen verkozen stijlvolle kledij en behoefden geen rituele gewaden, wellicht omdat rituelen en magie deel van hen uitmaken, en ze niet het gevoel nodig hebben in een andere huid of andere persoonlijkheid te kruipen wanneer ze de rituele kamer binnenstappen. De sfeer is anders dan erbuiten, en er is wel een overgang nodig, maar niet voor iedereen houdt die overgang de traditioneel met rituelen geassocieerde kledij in. Ik heb zelf een robe maar draag het weinig, en van de aanwezigen op de rituelen die ik geleid heb droeg minder dan een derde specifieke rituele gewaden.

Minder is soms meer, en ik heb geleerd dat overdaad inderdaad kan afleiden van het ritueel zelf. Eén van de groepsrituelen waarvan ik tot nu toe deel uitgemaakt heb zonder ze te leiden, was meer performance art te noemen, en vereiste van alle deelnemers rituele gewaden. Iedereen die al eens koffers gepakt heeft kan zich wellicht voorstellen dat je zo’n gewaad niet voor je plezier inpakt - het neemt veel plaats in, en als je geen reizen plande toen je het kocht kan het nog aardig kreuken onderweg ook. Maar als de gastheren en -vrouwen het vragen, dan aarzel je natuurlijk niet. Dus waren alle aanwezigen in rituele kledij, en voor die stijl van ceremonie was het ook passend. Maar het leerde me ook dat het zeker niet de ideale kledij is voor alle rituelen (en dat airconditioning geen overbodige luxe is als alle aanwezigen een robe of cape over de kledij dragen).

Speciale rituele kledij heeft een plaats in bepaalde rituelen, maar het hoeft zeker niet standaard te zijn. Zoals zovelen was ik in mijn jongere jaren, toen ik net satanisme begon te ontdekken, onder de indruk van deze vreemde gewaden en gebruiken. Met de jaren en de ervaring, echter, raak ik ervan overtuigd dat overdaad onnodig kan afleiden. Een ritueel met stijlvolle kledij die niet afleidt van het gebeuren kan veel indrukwekkender zijn dan een groep mensen die tijdens de ceremonie ook stiekem evalueert wiens gewaad duurder is, of zeldzamer, of rijkelijker gedecoreerd, of ….

Maar men moet het ook kunnen. Het ritueel wordt gedragen door de persoon die vooraan de ceremonie leidt, en het is van belang dat die persoon de juiste ingesteldheid vindt voor zichzelf, en dat kan overdragen op de aanwezigen. Dat is ook een deel van het leiden van een ritueel: niet enkel het uitvoeren van de handelingen, maar het leiden van de ingesteldheid en het perspectief van de aanwezigen. Het is de persoonlijkheid die het ritueel draagt en leidt, en als de persoonlijkheid sterk genoeg is dan maakt het weinig uit welke kledij je om je lichaam hebt. Maar bepaalde kledingsstukken versterken het effect, en andere verzwakken het. Ik heb geleerd dat een power suit inderdaad de persoonlijkheid zeer goed kan accentueren, en voor bepaalde rituelen zeker zo geschikt kan zijn, of geschikter zelfs, als gewaden, pijen, of capes.

Hoewel Dr. LaVey de helft van The Satanic Bible, twee hele boeken (The Satanic Rituals en The Satanic Witch) en tal van artikels aan magie wijdde, blijkt er een mythe te heersen dat satanisten niet aan magie zouden doen. “Het is maar psychodrama“.

Dr. LaVey maakte een onderscheid tussen Lesser Magic en Greater Magic (vaak in het Nederlands vertaald als Lagere en Hogere Magie). Onder Lesser Magic verstond hij het manipuleren van de medemens, beïnvloeding door in te spelen op de natuurlijke reacties van de mens op kleuren, geuren, vormen, geluiden, bewegingen. En dat niet enkel voor het spel van verleiding; voor gasten speelde LaVey soms op zijn keyboards en demonstreerde zo de invloed van bepaalde tonen en ritmes op zijn huisdieren en… op zijn gasten. Tot op heden behoort Dr. LaVey’s uitvoering van The Mooche tot de beste striptease muziek die ik ken (en jawel, ik heb een kleine collectie). Deze Mooche heeft de juiste sexy ritmes, een tempo dat niet te laag en niet te hoog ligt en vele sinusoide bewegingen suggereert en aanmoedigt, en kent subtiliteit, in contrast met het schreeuwerige lawaai waar stripteaseuses heden ten dage vaak op rondspringen. De reden waarom een satanisch altaar bijvoorbeeld trapeziumvormig is, valt zonder twijfel onder Lesser Magic - hoewel het doel van het altaar in de meest gevallen wellicht Greater Magic is.

Greater Magic kan dan weer omschreven worden als ceremoniële of rituele magie. Kan in groep of solo gedaan worden, en bestaat uit vooraf bepaalde handelingen en het ervaren en vervolgens loslaten van emoties. In groep neemt dit vaak de vorm aan van het ceremonieel markeren of gedenken van een gebeurtenis in de tijd, een versterken van de gedeelde band en identiteit.

Dr. LaVey maakte in The Satanic Rituals nog het onderscheid tussen ceremonies en rituelen. Ceremonies vallen in essentie onder Lesser Magic, maar worden in rituele vorm uitgevoerd. Groepsvieringen zonder expliciet nevendoel. Rituelen, daarentegen, hebben de bedoeling een verandering in de wereld te bewerkstelligen. De emotionele energie die tijdens het ritueel opgeroepen en ervaren wordt, wordt gericht op een gewenst doel. Er is op zijn minst de hoop, de intentie, dat dergelijk ritueel een verandering teweeg zal brengen in het perspectief en de ervaringswereld van degene die het ritueel uitvoerde, een vorm van psychodrama. Maar het kan verder gaan.

“Verandering in de wereld” omvat niet enkel verandering in of van het individu of de groep die het ritueel uitvoert. Magie is ook het verkrijgen van wat men wenst - geld, gezondheid, seks met die blonde, succes, onafhankelijkheid, wraak, noem maar op. Op een manier die volgens conventionele methoden onmogelijk zou zijn, dus los van gedragswijzigingen in de uitvoerder van het ritueel.

Het slagen van zo’n ritueel moet gemeten worden aan de resultaten. Er wordt soms gespot met jonge vrouwen die in een Wicca-distillaat hun heil zoeken en van wie men klassieke pareltjes kan horen als “mijn liefdesspreuk heeft meer rozenblaadjes nodig”. Satanisten zijn realistisch en pragmatisch, en beseffen dat het niet de attributen zijn die voor de magie zorgen. De Balance Factor zorgt ervoor dat de satanist niet gaat zweven en ook in verwachtingen realistisch blijft. Een ritueel om seks te hebben met Bad Pitt heeft weinig slaagkans als je nooit zelfs maar in de buurt van Brad Pitt kan komen, hoe groot je verlangen ook is - en men moet realistisch zijn en de smaak en persoonlijkheid van het lustobject in gedachten houden, en die tot eigen voordeel weten te gebruiken. De essentiële ingrediënten van satanische rituelen staan opgesomd en verduidelijkt in The Satanic Bible, van pagina 121 tot 128. Combineer deze juist, en je kan resultaten verwachten.

Rituelen zijn vaak zeer persoonlijke aangelegenheden, omdat het gezochte vaak juist zeer persoonlijk of intiem is. Wie aan rituelen doet, doet dat vaak alleen, en spreekt doorgaans weinig of niet over behaalde resultaten. Toch is het ook mogelijk om met een groep niet enkel een ceremonie te houden, maar ook een ritueel met meetbaar effect op de buitenwereld. De wil en energie van de aanwezige deelnemers zo te bundelen en richten dat een doel bereikt wordt is wellicht geen sinecure, doch twee publieke voorbeelden zijn zeker te noemen:

Ten eerste, op 08/08/1969. De Church of Satan voert een ritueel uit tegen de anarchie en hypocrisie van de hippiebeweging. De volgende ochtend worden de lijken ontdekt van Sharon Tate, haar ongeboren baby, en enkele huisgasten. Vermoord door de “Family” van Charles Manson, in wat nu bekend staat als de Tate-LaBianca moorden. De weerslag van deze gebeurtenissen wordt algemeen aanzien als het begin van het tenonder gaan van de hippiebeweging.

Ten tweede, op 06/06/2006. De Church of Satan voert in Los Angeles voor het eerst een publieke Hoogmis uit, om het veertigjarig bestaan van de CoS te vieren en tegelijk te spotten met de heersende angst voor het getal 666. Honderd gasten, en hoewel het plan was dat ook buitenstaanders aanwezig mochten zijn, was het evenement in geen tijd uitverkocht in de voorverkoop voor leden. Satanisten vlogen van heinde en ver om aanwezig te zijn op die historische gebeurtenis. De Hoogmis zelf omvatte de drie types rituelen die Dr. LaVey in The Satanic Bible beschreef: Lust, Compassie, en Vernietiging. Ik belicht in dit kader even het Vernietigingsritueel, waar een van de ceremoniemeesters een vloek uitsprak op “de fanatici van de bastaardprofeet van Islam”. Niet lang daarna berichtten media over de dood van Abu Musab al Zarqawi, de verzetsleider van Al Qaeda in Irak. Bronnen tonen aan dat het bombardement waarin al Zarqawi omkwam uitgevoerd werd slechts enkele uren na het ritueel in LA.

Satanische magie, of het nu Greater of Lesser Magic is, gebruikt het ongeziene. “Occult” betekent “verborgen”, en dat is precies waar de satanist zich mee bezighoudt. Dat wat verborgen maar toch waardevol en nuttig is, of het nu minder bekende of onpopulaire ideeën of suggestietechnieken betreft, of manieren om ongezien de Wil te laten gelden in de wereld. Satanisme is duister omdat zij die zich wentelen in het licht van een Verlosser nooit voet in deze duisternis durven zetten, en het is maar beter voor alle partijen dat de witlichters op hun bekende terrein blijven. Satanisten geven de voorkeur aan de Zwarte Vlam, die licht werpt maar zelf ongezien blijft, en laten zich niet verblinden door felle illusies van droomwerelden en verdovende ideeën. De Duivel huist in het donker, verborgen voor de rechtschapen lammeren die niet naar het onbekende durven kijken, en wie geleerd werd dat ook nooit te doen. De satanist noemt Duivel en demonen vrienden en broeders, en gebruikt vrijelijk dat onbekende, voor velen verborgen aspect van de eigen psyche en de wereld om zich heen. “Satanisme vereist studie, geen aanbidding”, sprak Anton Szandor LaVey, en zo is het. Hoewel heel wat over satanische magie publiek gemaakt is, zijn de finesses persoonlijk, en is het niet iedereen gegeven er vaardig in te zijn. De doorsnee mens in onze maatschappij gelooft niet in magie, en zo is het goed. We blijven ongezien zelfs bij volle belichting.

Zijn satanisten zwarte magiërs?

Wees maar zeker.